Τρίτη, 21 Αυγούστου 2012

Κανονισμός ακτινοπροστασίας

Ο κανονισμός ακτινοπροστασίας αποτελεί νόμο του κράτους  (αριθ. 1014 (ΦΟΡ) 
94)  και αποσκοπεί στην προστασία ανθρώπων αγαθών και περιβάλλοντος από τις
επιβλαβείς επιδράσεις των ιοντιζουσών ακτινοβολιών που προέρχονται από την ειρηνική
τους χρήση.  
Πεδίο εφαρμογής των κανονισμών ακτινοπροστασίας είναι η παραγωγή, εισαγωγή, 
επεξεργασία,  χρησιμοποίηση,  κατοχή,  αποθήκευση,  μεταφορά και απόρριψη, 
ραδιενεργών ουσιών,  φυσικών και τεχνιτών.  Ακόμη αφορά στη χρήση μηχανημάτων
παραγωγής ιοντιζουσών ακτινοβολιών, καθώς και οποιαδήποτε άλλη δραστηριότητα που
εγκυμονεί κίνδυνο προερχόμενο από τις ιοντίζουσες ακτινοβολίες.  
Αρμόδια Αρχή για θέματα ακτινοπροστασίας από τους κινδύνους που προκύπτουν
από τις ιοντίζουσες και μη-ιοντίζουσες ακτινοβολίες στην Ελλάδα είναι η Ελληνική
Επιτροπή Ατομικής Ενέργειας (ΕΕΑΕ). Στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων της μεριμνά για
την εφαρμογή των παρόντων Κανονισμών και εισηγείται πρόσθετα μέτρα, οποτεδήποτε
κρίνει σκόπιμο,  προκειμένου να υλοποιείται ο αντικειμενικός σκοπός των κανονισμών
και να εξασφαλίζεται ο περιορισμός των ατομικών και συλλογικών δόσεων,  που
προκύπτουν ή μπορεί να προκύψουν από εκθέσεις που είναι δυνατόν να ελεγχθούν, 
εφαρμόζοντας τις παρακάτω γενικές αρχές. 

 ΒΑΣΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΧΡΗΣΗΣ ΙΟΝΤΙΖΟΥΣΩΝ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΩΝ 

Οι βασικές αρχές που επιβάλλονται από τον κανονισμό ακτινοπροστασίας και
εφαρμόζονται κατά την χρήση των ιοντιζουσών ακτινοβολιών ώστε να περιορίζονται οι
ατομικές και συλλογικές δόσεις είναι: 
α)  Αρχή Αιτιολόγησης: Τα διάφορα είδη δραστηριοτήτων με ιοντίζουσες
ακτινοβολίες προτού εγκριθούν για πρώτη φορά, πρέπει να κριθούν αιτιολογημένα βάσει
των κοινωνικό-οικονομικών ή άλλων πλεονεκτημάτων που παρέχουν σε σχέση με την
βλάβη στην υγεία την οποία μπορεί να προκαλέσουν.  Η αιτιολόγηση μπορεί να έχει
γενικό και όχι ειδικό κατά περίπτωση χαρακτήρα. 
β)  Αρχή Βελτιστοποίησης: Κάθε έκθεση που οφείλεται σε μία αιτιολογημένη
πρακτική ή μία πηγή, πρέπει να προγραμματίζεται ώστε το μέγεθος των συνεπαγομένων
δόσεων,  ο αριθμός των εκτιθεμένων ατόμων και η πιθανότητα να προκύψουν μη
αναμενόμενες εκθέσεις,  να διατηρηθούν τόσο χαμηλά όσο είναι λογικά εφικτό
λαμβάνοντας υπ’  όψη τις δυνατότητες της υπάρχουσας τεχνολογίας,  τα πορίσματα της
ανάλυσης κόστους-οφέλους και γενικά κάθε σχετικό κοινωνικό και οικονομικό
παράγοντα.  Η διαδικασία αυτή απαιτεί περιορισμό στις ατομικές εκθέσεις  (εφαρμογή
περιοριστικών επιπέδων δόσεων)  καθώς και περιορισμό του ατομικού κινδύνου από
δυνητικές εκθέσεις κατά τρόπον ώστε να περιορίζονται οι πιθανές ανισότητες που
προκύπτουν από ενδογενείς, οικονομικούς και κοινωνικούς λόγους. 

γ) Αρχή Ορίων Δόσεων: Δεν επιτρέπεται υπέρβαση των ορίων δόσεων παρά μόνο
σε ειδικές περιπτώσεις και αφού ληφθεί υπόψη η Αρχή της Αιτιολόγησης. Η αρχή αυτή
δεν ισχύει για τις ιατρικές εφαρμογές στους ασθενείς.  

 ΒΑΣΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΩΝ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΩΝ

Οι ακόλουθες αρχές πρέπει να τηρούνται κατά την εργασία, για την προστασία των
επαγγελματικά εκτιθεμένων εργαζομένων. 
1. Προκαταρκτική αξιολόγηση για τον προσδιορισμό της φύσης και του μεγέθους
του κινδύνου ακτινοβολίας για τους εκτιθέμενους εργαζόμενους,  και εφαρμογή της
βελτιστοποίησης της ακτινοπροστασίας σε όλες τις συνθήκες εργασίας. 
2. Ταξινόμηση των χώρων εργασίας σε διάφορες ζώνες, με βάση, κατά περίπτωση, 
τον υπολογισμό των προβλεπόμενων ετήσιων δόσεων καθώς και της πιθανότητας και
κλίμακας των δυνητικών εκθέσεων.  Έτσι οι χώροι εργασίας για την προστασία των
εργαζομένων ταξινομούνται στις ακόλουθες περιοχές: 

α. Ελεγχόμενη ζώνη: κάθε περιοχή μέσα στην οποία ενδέχεται να γίνει υπέρβαση
των 6 mSv ετησίως, ή αλλιώς, κάθε περιοχή που ενδέχεται να γίνει υπέρβαση των 3/10 
των ετησίων δόσεων που καθορίζεται για τους επαγγελματικά εκτεθειμένους.  Τέτοιες
περιοχές είναι:            
•  Ακτινοδιαγνωστικοί Θάλαμοι (εκτός των οδοντιατρείων) 
•  Ακτινοθεραπευτικοί Θάλαμοι
•  Χώροι φύλαξης πηγών βραχυθεραπείας
•  Χώροι εφαρμογής πηγών βραχυθεραπείας
•  Χώροι απομόνωσης ασθενών που φέρουν πηγές βραχυθεραπείας  
•  Θερμό εργαστήριο Πυρηνικής ιατρικής  
•  Χώροι χορήγησης ραδιοφαρμάκων σε ασθενείς  
•  Χώροι όπου γίνονται χειρισμοί κάτω από ακτινοσκοπικό έλεγχο
β.  Επιβλεπόμενη ζώνη: θεωρείται κάθε περιοχή στην οποία
ενδέχεται να γίνει υπέρβαση του 1 mSv ανά έτος, ή αλλιώς, κάθε περιοχή που ενδέχεται
να γίνει υπέρβαση του 1/10  των ετησίων ορίων δόσεων που προβλέπονται για τους
επαγγελματικά εκτεθειμένους και η οποία δεν θεωρείται ελεγχόμενη ζώνη.  
Τέτοιες περιοχές είναι:            
•  Αίθουσες μετρήσεων και απεικονίσεων in vivo  και in vitro  Πυρηνικής
ιατρικής  
•  Αίθουσες αναμονής ασθενών in vivo Πυρηνικής ιατρικής  
•  Χειριστήριο ακτινοδιαγνωστικών και ακτινοθεραπευτικών μονάδων  
γ. Περιοχές χωρίς ειδική πρόβλεψη: Περιοχές όπου δεν υπάρχει πιθανότητα να
γίνει υπέρβαση του 1/10 του ετήσιου ορίου δόσεων. Όλες οι περιοχές του νοσοκομείου
εκτός αυτών που αναφέρθηκαν στις δύο προηγούμενες παραγράφους ανήκουν σε
περιοχές χωρίς ειδική πρόβλεψη.   
3. Ταξινόμηση των εργαζομένων σε διάφορες κατηγορίες για λόγους επίβλεψης. 
Έτσι έχουμε τις εξής κατηγορίες : 
Κατηγορία Α: Οι εκτιθέμενοι εργαζόμενοι που ενδέχεται να δεχτούν ενεργό δόση
μεγαλύτερη από 6 mSv  ανά έτος ή ισοδύναμη δόση μεγαλύτερη από τα τρία δέκατα
(3/10) των ορίων δόσης για τους φακούς των οφθαλμών, το δέρμα, τα άκρα κ.τ.λ. 

Κατηγορία Β: Όσοι εκτιθέμενοι εργαζόμενοι δεν κατατάσσονται στους
εκτιθέμενους εργαζόμενους της κατηγορίας Α. 
4. Εφαρμογή κατάλληλων μέτρων ελέγχου και παρακολούθησης για τις διάφορες
ζώνες και συνθήκες εργασίας,  συμπεριλαμβανομένης,  όπου αυτό απαιτείται,  της
ατομικής παρακολούθησης.  Η εκτίμηση,  η εφαρμογή των μέτρων και ο έλεγχος των
οργάνων για την ακτινοπροστασία των εκτιθέμενων εργαζομένων,  πρέπει να
πραγματοποιούνται από τον υπεύθυνο ακτινοπροστασίας.  Οι εξετάσεις και οι έλεγχοι
των συσκευών προστασίας και των οργάνων μέτρησης, περιλαμβάνουν ειδικότερα : 
▪ Την προκαταρκτική αξιολόγηση και έλεγχο των σχεδίων εγκαταστάσεων
από την άποψη προστασίας από την ακτινοβολία. 
▪ Την έγκριση λειτουργίας νέων ή τροποποιημένων πηγών από την άποψη
προστασίας από την ακτινοβολία. 
▪ Τον περιοδικό έλεγχο της αποτελεσματικότητας των μέσων και των
τεχνικών προστασίας. 
▪ Την τακτική βαθμονόμηση των οργάνων μέτρησης πεδίων ακτινοβολιών
και ραδιενεργού ρύπανσης σε αναγνωρισμένο από την Ε.Ε.Α.Ε. 
υποπρότυπο εργαστήριο οργάνων μέτρησης ιοντιζουσών ακτινοβολιών και
τον τακτικό έλεγχο της καλής κατάστασης λειτουργίας τους και της ορθής
χρησιμοποίησής τους. 
Τα αποτελέσματα των παραπάνω ελέγχων καταχωρούνται σε ειδικό βιβλίο το
οποίο θεωρείται από τον αδειούχο του εργαστηρίου και υπόκειται στον έλεγχο της
ΕΕΑΕ. 
5.  Ιατρική παρακολούθηση. 
Οι παραπάνω αρχές εκτιμώνται και προτείνονται από τον υπεύθυνο
ακτινοπροστασίας για κάθε πρακτική και διαβιβάζονται από τον αδειούχο στην ΕΕΑΕ, 
για τελική έγκριση.

  
ΟΡΙΑ ΔΟΣΕΩΝ ΓΙΑ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΟΥΣ  

Εργαζόμενοι κάτω των 18  ετών δεν πρέπει να απασχολούνται σε θέση εργασίας στην οποία θα καθίστανται επαγγελματικά εκτιθέμενοι σε ακτινοβολίες. Μητέρες που γαλουχούν δεν πρέπει να απασχολούνται σε εργασίες που συνεπάγονται σημαντικό κίνδυνο ραδιενεργού ρύπανσης.
Το όριο της ενεργού δόσεως των επαγγελματικά εκτιθεμένων είναι 20 mSv κατά τη διάρκεια ενός έτους και 100 mSv  κατά την περίοδο πέντε συνεχόμενων ετών.  Είναι δυνατόν σε εξαιρετικές περιπτώσεις η ενεργός δόση κατά τη διάρκεια ενός μεμονωμένου έτους να φθάσει τα 50 mSv, με την προϋπόθεση ότι τα πέντε προηγούμενα συνεχόμενα έτη, συμπεριλαμβανομένου και του τρέχοντος, η ενεργός δόση δεν έχει υπερβεί τα 100 mSv. Η περίοδος των 5 συνεχόμενων ετών αρχίζει να προσμετράτε από το έτος 2000. 
Μόλις δηλώνεται εγκυμοσύνη από την εργαζόμενη έγκυο γυναίκα,  πρέπει να λαμβάνονται μέτρα ώστε η έκθεση της γυναίκας στο επαγγελματικό περιβάλλον να είναι τόση ώστε η προς το έμβρυο ισοδύναμη δόση που αθροίζεται κατά το χρονικό διάστημα μεταξύ της δήλωσης της εγκυμοσύνης και του τοκετού να είναι τόσο χαμηλή όσο είναι λογικά εφικτό και να μην υπερβαίνει σε οποιαδήποτε περίπτωση το 1mSv. 
Χωρίς να παραβιάζεται το όριο που καθορίζεται στην προηγούμενη παράγραφο το όριο της ισοδύναμης δόσης για το φακό των οφθαλμών καθορίζεται σε 150 mSv  ανά έτος.  Το όριο της ισοδύναμης δόσης για το δέρμα καθορίζεται σε 500 mSv  κατά τη διάρκεια ενός έτους. Το όριο αυτό ισχύει για την κατά μέσο όρο δόση στην επιφάνεια 1cmτου δέρματος,  ανεξαρτήτως της έκτασης της επιφάνειας του δέρματος που εκτίθεται. Το όριο ισοδύναμης δόσης για τις άκρες χείρες, τα αντιβράχια, το κάτω μέρος της κνήμης και τους άκρους πόδες, καθορίζεται σε 500 mSv κατά τη διάρκεια του έτους. 
Μόνο εθελοντές εργαζόμενοι της κατηγορίας Α, επιτρέπεται να υποβληθούν σε εκθέσεις με ειδική έγκριση. Κάθε έκθεση με ειδική έγκριση πρέπει να αποτελεί αντικείμενο ειδικής έγκρισης,  που χορηγείται από τον υπεύθυνο του εργαστηρίου ή ιδρύματος ή επιχείρησης,  μετά σύμφωνη γνώμη του Υπεύθυνου Ακτινοπροστασίας και του εξουσιοδοτημένου ιατρού.  Η Δ/νση του
ιδρύματος,  η επιχείρηση ή ο υπεύθυνος του εργαστηρίου θα πρέπει να δικαιολογήσει λεπτομερώς εκ των προτέρων κάθε έκθεση με ειδική έγκριση. Τέτοιου είδους εγκρίσεις θα πρέπει να δίνονται μόνο σε εξαιρετικές περιπτώσεις,  για περιορισμένο χρονικό διάστημα, κατά την κανονική λειτουργία, σε μία ορισμένη περιοχή, όταν εναλλακτικές τεχνικές που δεν περικλείουν τέτοια έκθεση δεν μπορούν να χρησιμοποιηθούν. Πρέπει να λαμβάνεται υπόψη η ηλικία και η υγεία των εν λόγω εργαζομένων. 
Τα περιοριστικά επίπεδα δόσεων ή δεσμευμένων δόσεων κατά τη διάρκεια εκθέσεων με ειδική έγκριση καθορίζονται από την ΕΕΑΕ και δεν πρέπει κατά τη διάρκεια κάθε έτους να υπερβαίνουν το διπλάσιο των ετησίων ορίων δόσεων και το πενταπλάσιο των ετήσιων ορίων δόσεων κατά τη διάρκεια της ζωής. 
Οι εκθέσεις με ειδική έγκριση δεν επιτρέπονται: 
¾ Σε εργαζόμενους που έχουν εκτεθεί κατά τους 12 προηγούμενους μήνες σε δόσεις που υπερβαίνουν τα ετήσια όρια δόσης.  
¾ Σε εργαζόμενους που έχουν εκτεθεί προηγουμένως σε δόσεις οφειλόμενες σε ατύχημα ή σε έκτακτη ανάγκη,  που τα άθροισμά τους υπερβαίνει το πενταπλάσιο των ετησίων ορίων δόσεων. 
¾ Σε γυναίκες έγκυες καθώς και γαλουχούσες για τις οποίες υπάρχει πιθανότητα να υποστούν ραδιορύπανση στο σώμα τους. 
¾ Σε εκπαιδευόμενους και σπουδαστές. 
Κάθε έκθεση με ειδική έγκριση πρέπει να καταχωρείται στον ιατρικό φάκελο όπου θα αναφέρεται επίσης η εκτιμούμενη δόση και η προσληφθείσα από τον οργανισμό ραδιενέργεια.  Επίσης ενημερώνεται και η ΕΕΑΕ η οποία καταχωρεί τη δόση στο αρχείο δοσιμετρίας. 
Ο εργαζόμενος,  πριν υποβληθεί σε μία έκθεση με ειδική έγκριση,  πρέπει να ενημερώνεται εκ των προτέρων,  καταλλήλως και επαρκώς για τους κινδύνους και τις προφυλάξεις που πρέπει να λαμβάνει κατά τη διάρκεια αυτών των εργασιών.  Η ενημέρωση γίνεται από τον Υπεύθυνο Ακτινοπροστασίας και τον εξουσιοδοτημένο ιατρό. 
Όλες οι εκθέσεις που οφείλονται σε ατύχημα ή προκύπτουν από έκτακτη ανάγκη,  πρέπει να καταχωρούνται στον ιατρικό φάκελο του εργαζομένου.  Οι δόσεις και οι δεσμευμένες δόσεις που λαμβάνονται από εκθέσεις που οφείλονται σε ατύχημα ή προκύπτουν από έκτακτη ανάγκη εκτιμώνται κατά το μέτρο του δυνατού και καταχωρούνται χωριστά στο δελτίο έκθεσης. Σε εκθέσεις που προκύπτουν από έκτακτη ανάγκη υποβάλλονται μόνο εθελοντές, οι οποίοι έχουν τη δυνατότητα να ανακαλούν την προσφορά τους.  Οι εθελοντές ενημερώνονται προηγουμένως για τους κινδύνους που συνεπάγεται η επέμβασή τους.  Η ενημέρωση αυτή παρέχεται από τον υπεύθυνο ακτινοπροστασίας και τον εξουσιοδοτημένο ιατρό. Μετά από εθελοντική έκθεση,  που

αυτή αποδεδειγμένα υπερβαίνει τα όρια του κανονισμού,  ο εργαζόμενος υπόκειται σε ιατρική παρακολούθηση και προσφέρει προσωρινά ή μόνιμα, τις συνηθισμένες ανάλογα με την ειδικότητά του υπηρεσίες,  χωρίς να εκτίθεται σε ακτινοβολία. Τα περιοριστικά επίπεδα δόσεων ή δεσμευμένων δόσεων κατά τις εκθέσεις για τους εθελοντές που μετέχουν στην αντιμετώπιση έκτακτης ανάγκης, καθορίζονται κατά περίπτωση από την ΕΕΑΕ και δύναται να υπερβαίνουν το διπλάσιο των ετησίων ορίων δόσεων. Δεν μπορούν να υπερβαίνουν το πενταπλάσιο των ετησίων ορίων δόσεων κατά τη διάρκεια της ζωής του εργαζομένου. 
Όσον αφορά την έκθεση εξαιτίας της παρουσίας του ραδονίου και των θυγατρικών του σε εργασιακούς χώρους ισχύουν τα ακόλουθα : 
•  Εργασιακοί χώροι στους οποίους η μέση ετήσια ολοκληρωμένη συγκέντρωση ραδονίου (που αντιστοιχεί σε χρονική διάρκεια εργασίας 2000 ωρών), είναι μικρότερη από 400Bq/m3, εξαιρούνται περαιτέρω ελέγχου και μέτρων ακτινοπροστασίας. 
•  Σε εργασιακούς χώρους στους οποίους η μέση ετήσια ολοκληρωμένη συγκέντρωση ραδονίου (που αντιστοιχεί σε χρονική διάρκεια εργασίας 2000 ωρών), είναι μεγαλύτερη από 400 Bq/mκαι μικρότερη από 1000 Bq/m3, θα πρέπει να διερευνηθεί η δυνατότητα μείωσης των ανωτέρω συγκεντρώσεων με κατάλληλες τεχνικές. Οι χώροι αυτοί χαρακτηρίζονται ως επιβλεπόμενες περιοχές τα δε λαμβανόμενα μέτρα ακτινοπροστασίας εγκρίνονται από την ΕΕΑΕ. 
•  Εργασιακοί χώροι στους οποίους η μέση ετήσια ολοκληρωμένη συγκέντρωση ραδονίου (που αντιστοιχεί σε χρονική διάρκεια εργασίας 2000 ωρών),  είναι μεγαλύτερη από 1000Bq/m3
και μικρότερη από 3000Bq/m3χαρακτηρίζονται ως ελεγχόμενες περιοχές και οι πρακτικές αδειοδοτούνται από τη ΕΕΑΕ, τα δε λαμβανόμενα μέτρα ακτινοπροστασίας εγκρίνονται από
την ΕΕΑΕ. 
•  Η μέση ετήσια ολοκληρωμένη συγκέντρωση του ραδονίου σε εργασιακούς χώρους,  δεν μπορεί να υπερβαίνει τα 3000Bq/mλαμβανομένων υπ’  όψη των 2000 ωρών διάρκειας εργασίας. 
Οι δοσιμετρικές μετρήσεις και η δοσιμετρική παρακολούθηση των εργασιακών δραστηριοτήτων που ορίζονται στην προηγούμενη παράγραφο πραγματοποιούνται από την ΕΕΑΕ ή από εξουσιοδοτημένα από την ΕΕΑΕ φυσικά και νομικά πρόσωπα.  Τα κριτήρια για την ανωτέρω εξουσιοδότηση καθορίζονται κατά περίπτωση από την ΕΕΑΕ. 
Τα εξουσιοδοτημένα από την ΕΕΑΕ φυσικά και νομικά πρόσωπα που πραγματοποιούν τις ανωτέρω μετρήσεις πρέπει να κοινοποιούν στην ΕΕΑΕ τα αποτελέσματα των μετρήσεων.

ΙΑΤΡΙΚΗ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΕΚΤΙΘΕΜΕΝΩΝ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΩΝ

Η Ιατρική παρακολούθηση των εκτιθέμενων εργαζομένων στηρίζεται στις αρχές που διέπουν την ιατρική της εργασίας και στις ειδικές αρχές που προκύπτουν από τις απαιτήσεις της ακτινοπροστασίας και περιλαμβάνει εξετάσεις πριν από την πρόσληψή του και περιοδικές εξετάσεις υγείας, των οποίων η φύση και η συχνότητα καθορίζονται από την κατάσταση της υγείας του εργαζόμενου,  τις συνθήκες εργασίας του και τα περιστατικά που είναι δυνατό να έχουν σχέση με αυτές.

Αποκλείεται η απασχόληση οποιουδήποτε εργαζόμενου σε θέση στην οποία είναι πιθανόν να εκτεθεί σε ακτινοβολία λόγω της εργασίας του, εφόσον τα αποτελέσματα των ιατρικών εξετάσεων δεν το επιτρέπουν,  σύμφωνα με γνωμοδότηση του αρμόδιου εξουσιοδοτημένου ιατρού ή των υγειονομικών υπηρεσιών εργασίας. 

Ιατρική επίβλεψη των εργαζομένων της Κατηγορίας Α.

Η ιατρική επίβλεψη των εργαζομένων της κατηγορίας Α είναι υποχρεωτική και αποτελεί ευθύνη των εξουσιοδοτημένων ιατρών ή εξουσιοδοτημένων υγειονομικών υπηρεσιών εργασίας και περιλαμβάνει: 
1.  Ιατρική εξέταση πριν από την πρόσληψη: Ο σκοπός της διεξοδικής αυτής εξέτασης είναι να διαπιστωθεί εάν ο εν λόγω εργαζόμενος είναι ικανός να απασχολείται ως εργαζόμενος της κατηγορίας Α στη θέση στην οποία πρόκειται να τοποθετηθεί. 
Περιλαμβάνει: ιστορικό, στο οποίο αναφέρονται και όλες οι προηγούμενες γνωστές εκθέσεις σε ιοντίζουσα ακτινοβολία,  που είναι αποτέλεσμα είτε των μέχρι τότε ενασχολήσεων του  εργαζόμενου,  είτε γνωστών ιατρικών εξετάσεων και θεραπειών, καθώς και τα παρακάτω: 
¾ Πλήρη κλινική εξέταση
¾ Εργαστηριακές εξετάσεις όπως: 
−  Γενική εξέταση ούρων
−  Γενική εξέταση αίματος  (αιματοκρίτη,  αιμοσφαιρίνη,  αριθμό λευκών, ερυθρών, αιμοπεταλίων,  λευκοκυτταρικό τύπο και δικτυοερυθροκύτταρα) 
−  Ακτινογραφία θώρακος
¾ Ειδικές κλινικές εξετάσεις όπως: 
−  Οφθαλμολογική εξέταση που να περιλαμβάνει ειδικότερα και την εξέταση του φακού του οφθαλμού
−  Ψυχιατρική εξέταση

Εάν προκύψουν παθολογικά ευρήματα από τις παραπάνω εξετάσεις, θα πρέπει να γίνεται πλήρης κλινικό-εργαστηριακός έλεγχος για τη διερεύνηση του παθολογικού ευρήματος. 
2.  Γενική ιατρική επίβλεψη: Ο εξουσιοδοτημένος ιατρός ή οι υγειονομικές υπηρεσίες εργασίας δικαιούνται να έχουν πρόσβαση σε κάθε πληροφορία που θεωρείται αναγκαία για την εκτίμηση της καταστάσεως της υγείας των υπό ιατρική παρακολούθηση εργαζομένων και για την αξιολόγηση των συνθηκών,  του περιβάλλοντος στους χώρους εργασίας,  στο μέτρο κατά το οποίο θα ήταν δυνατόν να επηρεάσουν την καταλληλότητα,  από απόψεως υγείας,  των εργαζομένων,  για την άσκηση των καθηκόντων που τους ανατίθενται. 
3. Περιοδική επίβλεψη της υγείας: Η υγεία των εργαζομένων πρέπει να αποτελεί αντικείμενο τακτικών εξετάσεων,  για να διαπιστώνεται,  αν αυτοί συνεχίζουν να είναι ικανοί για την άσκηση των καθηκόντων τους.  Οι εξετάσεις αυτές εξαρτώνται από το είδος και την έκταση της έκθεσης σε ιοντίζουσες ακτινοβολίες και από την κατάσταση της υγείας του εργαζομένου. Οι περιοδικές εξετάσεις γίνονται κατά προτίμηση το πρώτο τρίμηνο κάθε ημερολογιακού έτους,  εκτός αν οι υπηρεσιακές ανάγκες ορίζουν άλλη χρονική κατανομή.  
Η κατάσταση της υγείας κάθε εργαζόμενου της κατηγορίας Α ελέγχεται τουλάχιστον μία φορά το χρόνο,  προκειμένου να καθοριστεί εάν παραμένει ικανός να εκτελέσει τα καθήκοντά του.  Η φύση των εν λόγω ελέγχων,  οι οποίοι μπορούν να διενεργηθούν όσες φορές κρίνει αναγκαίο ο εξουσιοδοτημένος ιατρός, εξαρτάται από τον τύπο της εργασίας και από την κατάσταση υγείας του συγκεκριμένου εργαζομένου. 

Ο εξουσιοδοτημένος ιατρός ή οι εξουσιοδοτημένες υγειονομικές υπηρεσίες εργασίας μπορούν να υποδείξουν την ανάγκη ιατρικής επίβλεψης και μετά την παύση της εργασίας για όσο διάστημα κρίνουν αναγκαίο για τη διαφύλαξη της υγείας του ενδιαφερόμενου ατόμου. 
     
Κατάταξη Εργαζομένων Κατηγορίας Α.
     
Υιοθετείται η ακόλουθη ιατρική ταξινόμηση όσον αφορά την καταλληλότητα των εργαζομένων της κατηγορίας Α για εργασία: 
α) κατάλληλος
β) κατάλληλος υπό ορισμένες προϋποθέσεις
γ) ακατάλληλος
Ο εργαζόμενος κρίνεται ακατάλληλος για εργασία με ακτινοβολίες αν διαπιστωθεί ψυχική ή σωματική διαταραχή της υγείας του, που είναι ασύμβατη με την εργασία του. Σε περίπτωση που ο εξουσιοδοτημένος ιατρός θεωρεί πολύ πιθανό ότι η σοβαρή διαταραχή της υγείας του εργαζομένου είναι αναστρέψιμη,  ο εργαζόμενος κρίνεται κατάλληλος για εργασία με ακτινοβολίες υπό προϋποθέσεις,  οπότε τίθεται υπό συνεχή ιατρικό έλεγχο. Σε κάθε άλλη περίπτωση ο εργαζόμενος κρίνεται κατάλληλος. 
     
Ιατρικοί Φάκελοι.
Για κάθε εργαζόμενο κατηγορίας Α τηρείται ιατρικός φάκελος,  ο οποίος ενημερώνεται για όσο διάστημα ο εργαζόμενος παραμένει στην κατηγορία αυτή.  Ο φάκελος φυλάσσεται στο αρχείο μέχρι το άτομο να φτάσει ή να είχε φτάσει στην ηλικία των 75 ετών, αλλά οπωσδήποτε όχι λιγότερο από 30 έτη μετά την οριστική διακοπή της εργασίας που συνεπάγεται έκθεση σε ιοντίζουσες ακτινοβολίες.  Ο ιατρικός φάκελος περιλαμβάνει πληροφορίες σχετικά με τη φύση της απασχόλησης, τα αποτελέσματα των ιατρικών εξετάσεων πριν από την πρόσληψη ή την κατάταξή του ως εργαζόμενου της κατηγορίας Α, τις περιοδικές ιατρικές εξετάσεις και την καταγραφή των δόσεων. 

Ειδική επίβλεψη εκτιθεμένων εργαζομένων.
Ειδική ιατρική επίβλεψη πραγματοποιείται σε κάθε περίπτωση κατά την οποία έχει συμβεί υπέρβαση ή υπάρχει δικαιολογημένη υπόνοια ότι έχει συμβεί υπέρβαση ενός από τα όρια δόσης.  Οι μετέπειτα συνθήκες έκθεσης υπόκεινται στην έγκριση του εξουσιοδοτημένου ιατρού ή των εξουσιοδοτημένων υγειονομικών υπηρεσιών εργασίας. 
Ο ενδεικτικός πίνακας των κριτηρίων, που πρέπει να λαμβάνονται υπόψη για την εκτίμηση της καταλληλότητας των εργαζομένων,  από απόψεως υγείας,  για έκθεση σε ιοντίζουσες ακτινοβολίες,  εκτός από αυτά που αναφέραμε στην παράγραφο για την ιατρική παρακολούθηση των εργαζομένων της κατηγορίας Α λαμβάνονται υπόψη ενδεχόμενες ενδείξεις για τα παρακάτω: 
•  Μείωση των κινητικών δραστηριοτήτων που οδηγούν στην παραγωγή έμμορφων στοιχείων του αίματος  (όπως π.χ.  λευκών αιμοσφαιρίων κάτω από 3.500/κ.κ.χ., ουδετερόφιλων κάτω από 2.500/κ.κ.χ. κτλ) ή μείωση στην παραγωγή σπερματοζωαρίων. 
•  Ύπαρξη σοβαρών παθολογικών καταστάσεων που μπορεί να προκαλέσουν απώλεια της συνειδήσεως (όπως π.χ. επιληψία). 

•  Ύπαρξη σοβαρών χρόνιων νευρολογικών συνδρόμων που επηρεάζουν την κινητική ή αισθητική λειτουργία (όπως π.χ. σκλήρυνση κατά πλάκας). 
•  Ύπαρξη προ καρκινικών καταστάσεων (όπως π.χ. πολυπόδων). 
•  Ύπαρξη παθολογικών καταστάσεων που μπορεί να υποκρύπτουν νεοπλάσματα (όπως π.χ. ψυχρών όζων του θυρεοειδούς). 
•  Ύπαρξη οποιασδήποτε άλλης σοβαρής παθολογικής κατάστασης που είναι ασύμβατη με την εργασία με ακτινοβολίες. 
•  Σύνδρομα εξάρτησης από φαρμακολογικές ουσίες (όπως π.χ. ναρκωτικά) ή οινόπνευμα. 
Οι συνθήκες έκθεσης και η προστασία στην πράξη των μαθητευομένων και σπουδαστών ηλικίας 18  ετών και άνω,  είναι ισοδύναμη με αυτή των εκτιθέμενων εργαζομένων της κατηγορίας Α ή Β, ανάλογα με την περίπτωση. 
Οι συνθήκες έκθεσης και η προστασία στην πράξη των μαθητευομένων και σπουδαστών ηλικίας μεταξύ 16 και 18 ετών, είναι ισοδύναμη με αυτή των εκτιθέμενων εργαζομένων της κατηγορίας Β.
Πηγή








0 σχόλια :

Δημοσίευση σχολίου